Esin ESEN PhD

Home » KOTODAMA İSTANBUL » Kotodama İstanbul – Hajimari 2015

Kotodama İstanbul – Hajimari 2015

Sizlerle çok severek yaptığım bir çalışmayı paylaşmak istiyorum. Japon dünyasına ilgi duyan herkesin seveceğine inanıyorum. Kotodama İstanbul -Hajimari 2015 Japonya’da Türkiye, Türkiye’de Japonya temalı iki dilli (Türkçe-Japonca) ortak kitap. 70 kişinin katkılarıyla oluştu. Kapak resimleri Türk ve Japon sanatçıların eserlerinin kolajı. Editörlüğünü Esin Esen ve Ikuko Suzuki yaptık. Onursal kurulda Prof. Dr. Selçuk Esenbel , Prof Dr. Ayşe Nur Tekmen ve Japon yazar Etsuko Shindo yer alıyor. Kitabın sunuşu Murat Gülsoy’dan. Herşeyiyle insana heyecan veren geleceğe kalacak bir eser oldu. Kitabın kapak tasarımını ben yaptım. Ön kapakta Aynur Küçükyalçın’ın  sumieleri arka kapakta Rie Kudō ‘nun minyatürleri yer alıyor. Logomuzu Noriko Shirahase yaptı.

kapak yayinlanan 2016.jpg

Sözün ruhu İstanbul’da!

Kotodama (言霊, ことだま); “Sözün ruhu”, “eşyanın ruhu” anlamına geliyor. Japonya’da kadim çağlardan beri olan bu inanışa göre sözün büyüsel, ruhani gücü var. Bu güç, söze dökülen şeyin gerçekten olmasını sağlıyor.

İstanbul (イスタンブル); İstanbul… Büyülü bir şehir. Şöyle hayal edin. Kat kat birikmiş bir zaman var bu şehirde geçmişten günümüze ulaşan. Geçmişi ve bugünü insanı şaşırtır, kendine hayran bırakır. Bu şehri sevince, sevmekten vazgeçemezsin bir daha… Görmek ise şehrin sana izin verdiği kadardır… Her bakan kendi hayal ettiği şehri görür. Daha tarihte hiç kimsenin İstanbul’u bir diğer kişininkiyle aynı olmamıştır. (Hajimari 2015: s. 215-216)

Hajimari (はじまり); Sözcük anlamı olarak başlangıç demek. Sözün ruhunun İstanbul’daki başlangıcının, Kitarō’nun ünlü efsanevi Kojiki albümünün ilk parçasının ismi gibi biraz mitolojik bir başlangıcı da çağrıştırmasını istedik.

 

İşte şimdi, bu başlangıçla bu büyülü şehre, “sözün ruhu” dokunuyor.

Kotodama İstanbul’da Yer Alan Yazılar ve Yazarları:

Yazar Murat Gülsoy’un sunuş yazısı, Hiroşima Sevgilim filmi üzerinden yaşadığımız çağda yaşadıklarımız karşısında yeni bir dil bulma umudunu aktarıyor. Yazarın sözcükleri “sözün ruhu”nu da yansıtıyor.

Eserin başlangıcında her iki ülkede de alanın dikkat çeken isimleri yer alıyor.

Türkiye’de Japonya çalışmalarının önemli isimlerinden Prof. Dr. Selçuk Esenbel ile Türkolog Sayoko Numata yaptığı röportajda, Japonya’dan bakan sorularla Esenbel’in hayat hikayesini, Japonya’daki yaşamını ve Japonya çalışmaları alanı ile ilgili yorumlarını aktarıyor.

Türkiye’nin ilk Japon dili ve edebiyatı profesörü Prof. Dr. Ayşe Nur Tekmen röportajı… Tekmen’in Japonya çalışmalarına bakışı, kendō çalışmaları ve alanın geleceği ile ilgili düşünceleri bu alanda ilerlemek isteyen herkese ışık tutacak sözcüklerle yol alıyor.

Türkiye’deki Japonya çalışmalarının bir diğer önemli ismi Prof. Dr. Nalan Kabay ile JİKAD başkanı Arzu Yücel’in yaptığı röportaj keyifli, ilham verici anıların bize ulaşmasını sağlıyor.

Çalışmalarını Türkiye üzerine sürdüren Japon antropolog Prof. Dr. Noriko Nakayama, Türkiye’yi bilimsel çalışmalarında alan olarak seçmesinin hikayesini sıcak bir dille anlatıyor.

Doç. Dr. Murat Dündar’ın Mimarlık Fakültesindeki başarılı öğrencileri her yaz Japonya’ya mimari eğitimine götürmesinin öyküsünü anlatan yazı Japonya-Türkiye çalışmalarında ne kadar farklı alanlarda çalışmalar yapıldığını da gözler önüne seriyor.

Çeviribilim çalışmaları için Türkiye’ye gelmiş Prof. Dr. Judy Wakabayashi’nin Istanbul izlenimleri.

Türkiye-Japon etkileşimde müzik yapan, Koto sanatçısı Atsuko Suetomi’yle müziği üzerine sohbet.

2003 yılında Japonya’daki Türkiye yılında, bisikletiyle Japonya’nın en güneyinden en kuzeyine geçen Caner Gurellier’in anıları.

Japon yazar Etsuko Shindō’nun Japon kamishibai tiyatrosunu (kağıt tiyatrosu) bir Türk köyündeki çocuklarla sergilemelerinin ilgi çekici öyküsü.

Mimar Yasemin Tarhan, ünlü Japon yazar Tanizaki’nin eserleri üzerinden “yami” kavramını ele alıyor. Edebiyatı ve mimariyi birleştiren dikkat çekici bir çalışma.

Türkolog Iku Nagashima, Osmanlı Tarihine ilgi duymasını sağlayan mangaları ele alıyor.

Amerikalı haikucu Charles Trumbull İstanbul’daki haiku şiiri yolculuğunu anlatıyor.

Japon dili ve edebiyatı bölümü mezunu olan Ayşegül Arkan, Ertuğrul Firkateyni’nin Japonya’ya gitmesinin 125. yılı çerçevesinde yapılan etkinliklerde yer almak için firkateynin battığı bölge olan Kushimoto Belediyesi tarafından Japonya’ya davet edilmiştir. Yazısında kendi Kushimoto hikayesini anlatıyor.

Türkolog Ryō Miyashita, Osmanlı tarihi üzerine bilimsel araştırmalar yapıyor. Kahveye Asya’nın iki ucundan bakan bir yazı. Türkçede olması büyük bir kazanç!

Hayri Öznur Çilingiroğlu’nun yazısı ve sağladığı resimler Türk-Japon ilişkileri tarihine katkı sağlıyor. 1970’lerde Dolmabahçe Sarayı’nda Yamada Torajirō’nun oğlu tarafından düzenlenen çay töreninin Türkiye’deki organizasyonunu düzenleyen Çilingiroğlu bu anılarını aktarıyor.

Kaori Gotō’nun antik Anadolu’da yemek, “garum” konusundaki yazısının Türkçe özeti yer alıyor. Tam metin Japonca bölümde.

Sevda Kali Ergener, şiirsel bir üslupla 1999’da Türkiye’ye ‘tam Güneş tutulması’nı izlemeye gelen bir Japon grubun yaşadıklarını ve o dönemle ilgili kendi anılarını aktarıyor.

Türkolog Ikuko Suzuki’nin, Ahmet Haşim’in 1926 yılında Türkçeye çevirdiği, Japon çay sanatını anlatırken Japon düşüncesi ve estetiğini de aktaran eseri Çay Name’yi ele aldığı yazısı alana yeni ışıklar sağlayan bir çalışma!

Tuğba Soyak Scarpa Japonya’da tiyatro eğitimi almış bir Japonolog. Kendi tiyatro hikayesini anlattığı yazısı.

Türkiye’ye dair pek çok eser vermiş olan yazar Sachiko Shibusawa, Türk ve Japon kültürlerindeki misafirperverliğe dair, yüzlerce yıl öncesine dayanan örnekler vererek insanlığa bir çağrıda bulunuyor…

Kotodama İstanbul’un en küçük yazarı Ela Nazlı Gürdal’ın annesi Hayat Gürdal tarafından kağıda aktarılan yazısı. Küçük bir kızın Japon dünyasıyla etkileşimini anlatıyor.

2011 yılında Büyük Doğu Japonya depreminden dört ay sonra görevli olarak Tokyo kitap fuarına katılmış olan Japonolog Gülzemin Özrenk Aydın, fuardan izlenimlerini bizimle paylaşıyor.

Hayatının dört yılını Tatarlar üzerine yaptığı sözlü tarih çalışması için İstanbul’da geçiren Türkolog Sayoko Numata, İstanbul’dan ayrılmak üzere olduğu bu günlerde bir mektupla veda ediyor.

Yaşamını Japonya’da sürdürmekte olan Vaner Alper, Japonya’daki Türk Ticaret ve Sanayi Odası bünyesinde çıkardıkları Japonca-Türkçe iki dilli dergiden bahsederken, buradaki Türk topluluğuna da değiniyor.

Türkiye’den Japonca yayın yapan TRT Japonca’nın Japonca Masası Şefi Ryōko Asano’dan bu oluşumun öyküsü.

Japon Yapmış! kitabının yazarı Onur Ataoğlu, Türkiye’de Japonlar için çok kullanılan bir çeşit slogan haline gelmiş bu ifade üzerinden Japonya’yı anlatıyor.

Ayumi Takeda, Anadolu müziği üzerine çalışmalar yapıyor. Müziği Almanya, Japonya, Türkiye üçgeninde ele alan ruhunuza dokunacak bir yazı.

JİKAD Başkanı Arzu Yücel, Japan Airlines (JAL) Vakfının, Japon geleneksel şiiri haikuyu 6-15 yaş grubundaki çocuklar ile buluşturmak amacıyla iki yılda bir düzenlediği Dünya Çocukları Haiku Yarışmasının Türkiye ayağından söz ediyor.

Türkiye üzerine resimler yapan Japon ressam Ikuko Kogure’nin resimleri…

İstanbul Go Okulu’nun kurucusu Mehmet Emin Barsbey, Türkiye’de ‘Go’ oyunundan bahsediyor.

Junta Akamatsu’nun 1997 yılında yayınlanan Türkiye’de Yaşamak Gezmek: Türkiye’de Japonya’yı Düşünmek adlı eserinin giriş yazısı… Türkiye’yi seven bir iş adamının gözünden…

Yazar Havva Mutlu’nun kaleminden,Türkiye’nin ilk Japonca rehberi Emine Ataman Koç’un hikayesi.

Tomoe Tsuchiya’nın yazısı, bir Japon turizmcinin gözünden Dünya Kültür Mirası listesine dahil edilen Bursa izlenimleri.

Sema Başgelen’in satırlarından Japon şair Mutsuo Takahashi’nin Ege Denizi’ne fısıldadığı Japonca Homeros…

Bir Türkiye aşığı olan Yoko Jitsukawa’dan kendi Türkiye hikayesi

Safranbolu üzerine araştırmaları olan Chieko Adachi, Safranbolu evleri üzerinden Türk ve Japon evlerini karşılaştırıyor.

Japon felsefesi üzerine çalışmalar yapan Soner Özdemir, felsefe ve doğa üzerinden Japonların algısına muhteşem bir bakış sunuyor…

Japonolog Esin Esen İstanbul’da sözün ruhunun izini sürüyor…

Kitabın Danışma Kurulu:

Kotodama İstanbul- Hajimari 2015’in danışma kurulunda Türkiye’den ve Japonya’dan yazarlar, sanatçılar, akademisyenler ve alanının uzmanı kişiler yer alıyor (alfabetik sırayla):

Türk Ticaret ve Sanayi Odası Japonya Yönetim Kurulu Başkanı Vaner ALPER, Bahçeşehir Üniversitesi Mimarlık Fakültesi Dekanı Doç. Dr. Murat DÜNDAR; Boğaziçi Üniversitesi’nden Yazar Prof.Dr. Murat GÜLSOY, IYTE- İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü Japonca Öğretmeni Hayat GÜRDAL, Galatasaray Üniversitesi Japonca Öğretmeni ve Minyatürcü Rie KUDŌ, Japon Sanatları Merkezi’nden Sumi-e Sanatçısı Aynur KÜÇÜKYALÇIN; Boğaziçi Üniversitesi’nden Dr. Erdal KÜÇÜKYALÇIN, Osaka Üniversitesi’nden Türkolog Dr. Ryō MIYASHITA,  Chūbu Üniversitesinden Türkolog-Antropolog Prof. Dr. Noriko NAKAYAMA; Waseda Üniversitesi’nden Türkolog-Tarihçi Sayoko NUMATA, Çanakkale Üniversitesi’nden Japonolog Yard.Doç. Aydın ÖZBEK; Japon Dili, Japon Felsefesi araştırmacısı Dr. İbrahim Soner ÖZDEMİR; TDK’dan Japonolog  Gülzemin ÖZRENK AYDIN; Koto Sanatçısı Atsuko SUETOMI; Ankara Üniversitesi’nden Dr. Tsuyoshi SUGIYAMA; Türkolog Ikuko SUZUKI; JAD- Japonya Araştırmaları Derneği’nden Günseli TARHAN; JIKAD- Japonya İzmir Kültürler Arası Dostluk Derneği Başkanı Arzu YÜCEL.

Kotodama İstanbul-Hajimari 2015’e Katkıda Bulunan Çevirmenler

İki dilde yayınlanan bu kitabın oluşturma aşamasında yazıların Türkçeye ve Japoncaya aktarılmasını sağlayan çevirmenlerin katkıları önemli oldu. Her iki dili bilen yazarların bir kısmı yazılarını iki dilde hazırlayıp teslim ettiler. Kitaba katkıda bulunan çevirmenler:

Japoncadan Türkçeye: Vaner ALPER; Ayşegül ARKAN; Ryōko ASANO, Melek KABA; Gülnara KARASAWA; Şeyma NALBANT AYHAN; Derya SAKAUE; Çağrı YAVAŞ; Filiz YILMAZ

Türkçeden Japoncaya: Chieko ADACHI; Rieko KAWANO; Yuriko KANAI YILDIRIMOĞLU; Yumiko KUBO; Nanmi MACHIDA DAĞDENELEN; Yumiko NAKAZAWA; Hiroshi ŌKAWA; Ikuko SUZUKI; Tomoe TSUCHIYA; Wakako YAMAZAKI; Taiki YOSHIMURA.
İngilizceden Türkçeye: Kibele ÖZDEN
İngilizceden Japoncaya: Chieko ADACHI

 

%d bloggers like this: